گرگان امروز

به نام خداوند لوح و قلم / حقیقت نگار وجود و عدم

گرگان؛ شهر بی کمربند / دورگذر جدید می تواند سبز باشد

در نتیجه روند شتابان توسعه فیزیکی شهر گرگان در طی دهه های اخیر، محوری که زمانی نقش کنارگذر و کمربندی را در این شهر ایفا می نمود امروزه به یک بزرگراه درون شهری تغییر نقش داده که این موضوع، مشکلات عدیده ای را سبب گردیده است.

موقعیت ویژه ی گرگان به لحاظ ارتباطی و ترانزیتی و قرارگیری در مسیر کریدور شمال شرق به شمال غرب، پسکرانه وسیع، کارکردهای خاص اداری و سیاسی، عملکرد گذرگاهی گرگان، احداث شهرکهای مسکونی متعدد همچون دادگستری، حافظ، سعدی، شهریار، جهاد و ویلاشهر در حاشیه شمالی شهر و به تبع آن شکل گیری کاربریهای متعدد در آن محدوده به اقتضای نیاز شهر، موجب شدت یافتن بار ترافیک عبوری در کمربندی فعلی و یا به عبارت صحیح تر بزرگراه شهید کلانتری گردید که این مسئله علاوه بر ازدحام بیش از پیش وسائط نقلیه و خودروهای سنگین، به تعبیر اهالی مطبوعات و برخی روزنامه نگاران این امتداد را به قتلگاهی برای شهروندان بدل نمود که شاهد آن وقوع برخی سوانح دلخراش در این محور است.

احداث کمربندی جدید در گرگان از مدتها قبل پیش بینی گردید اما فرآیند بسیار طولانی و پرپیچ و خمی را تا رسیدن به مرحله ی اجرایی طی نمود. مطالعات مرحله اول و دوم کمربندی گرگان که در سال ۱۳۷۶ از مبدأ قبل از روستای انجیراب در محور گرگان ـ بهشهر آغار و در محدوده ۴ کیلومتری قبل از روستای جلین به محور آزادشهر ـ گرگان ختم می گردید به تصویب رسیده بود، اما براساس درخواست مسؤولین محلی، محور انجیراب، امیرآباد و سرخنکلاته به عنوان کنارگذر گرگان در جلسه امور زیربنایی مسؤولان استان پیشنهاد گردید که اداره کل راه و ترابری نیز مراتب را به معاونت ساخت و توسعه راههای وزارت متبوع منعکس و بلافاصله مطالعات فاز اول توسط مشاور مربوطه آغاز شد. اما متأسفانه با گذشت یک دوره زمانی قابل توجه، همچنان شهر گرگان از وجود یک کمربندی ایمن و کارآمد بی بهره است این در حالیست که در بسیاری از شهرهای به مراتب کوچکتر از گرگان چه در داخل استان و چه در سایر استانها احداث و بهره برداری از کنارگذرها و کمربندی های جدید را شاهد بوده ایم.

واقع شدن کمربندی فعلی در محدوده قانونی شهر مشکلات بسیاری را به بار آورده اما با آغاز عملیات احداث محور جدید کمربندی اینک فرصتهای ارزشمندی پیش روی مسئولان شهری و مدیران استانی قرار دارد.

کمربند سبز برای بسیاری از شهرسازان و برنامه ریزان شهری نام و اصطلاحی آشناست. این ایده را نخستین بار ابنزر هاوارد (نظریه پرداز و تئوریسین شهری اهل انگلستان) در قالب نظریه باغشهرها مطرح نمود که امروزه نیز پیرو این تئوری، مدیران شهری در کلانشهرهایی چون اصفهان و تهران در راستای اهدافی چون کاهش بار آلودگی شهرها، ایجاد مناطق تفرجگاهی، محدود کردن رشد افقی و تحدید حدود شهرها به دنبال اجرای این طرح هستند. ناگفته نماند که کمربند سبز یا green belt سطحی درختکاری شده در اطراف شهر است که درختان آن متناسب با شرایط و اقلیم منطقه کاشته می شوند. عرض استاندارد کمربند‌های سبز ۵٠٠ متر است که ایجاد این حجم از فضای سبز برای شهری چون گرگان آن هم در محور کمربندی شاید دارای اولویت اجرایی نباشد و یا اساساً غیرضروری تلقی گردد اما در اینجا هدف از مطرح نمودن این موضوع تنها الگو گرفتن از طرحهای کمربند سبز و حداقل ایجاد یک نوار سبز از درختانی با گونه های سازگار، ماندگار و مناسب با شرایط اقلیمی است که مطمئناً تحقق این مهم دور از دسترس نخواهد بود. نباید از یاد برد که یکی از ویژگی های منحصر به فرد گرگان از سالها پیش، امتداد درختان سربه فلک کشیده به طول ١۵ کیلومتر در مبادی ورودی غربی و شرقی شهر می باشد که با ادامه ی این مسیر سبز در دورگذر جدید الاحداث، شهر گرگان در احاطه ی حلقه ی سبز چشم نواز تر خواهد بود. همچنین مقتضی است که شهرداری گرگان نیز در حرکتی هدفمند و در بازه ی زمانی معین اقدام به زیباسازی بزرگراه شهید کلانتری نموده و با ایجاد فضاها و سطوح سبز در پیرامون، میانه و جزیره ترافیکی  این مسیر و همچنین ساماندهی کاربری های واقع شده در حول این محور و کمک به جابه جایی کاربریهای ناسازگار تا حد امکان، این بزرگراه را به یکی از زیباترین محورهای ارتباطی شهر گرگان تبدیل نماید.


پی نوشت: بر اساس اعلام منابع رسمی، عملیات اجرایی کنارگذر گرگان به طول ١۵/۵ کیلومتر از پاییز سال گذشته آغاز گردیده است. این قطعه بخشی از پروژه کنار گذر مشترک گرگان، کردکوی به طول ۵۴ کیلومتر می باشد. مدت پیمان این پروژه ٢۴ ماه تعیین شده است.

نویسنده : احسان ارشاد : ۱٢:٤۱ ‎ق.ظ ; دوشنبه ۱٠ آبان ۱۳۸٩
Comments نظرات () لینک دائم