گرگان امروز

به نام خداوند لوح و قلم / حقیقت نگار وجود و عدم

محله بندی و مرزبندی محلات، زمینه ساز مدیریت شهری کارآمد

دوران مدیریت و برنامه ریزی آمرانه، خطی و متمرکز به پایان رسیده و اینک زمان اجرای فرامین نظری و اجرای عملی سیاست هایی چون «برنامه ریزی با مردم به جای برنامه ریزی برای مردم» و مدیریت مشارکتی و دموکراتیک در حوزه های اجرایی و به ویژه در عرصه مدیریت شهری است.

 مدیریت شهری زمانی می تواند از یک نهاد صرفا خدماتی به یک نهاد اجتماعی تمام عیار تبدیل شود که اصل بنیادین تمرکززدایی در عرصه مدیریت محقق شود و البته تحقق این آرمان نیازمند زیرساخت های دیگری هم هست.

«مشارکت» یکی از مولفه های اصلی «سرمایه­ اجتماعی» است و رویکرد «محله محوری» در مدیریت شهری، ضامن افزایش مشارکت های شهری و شهروندی و ارتقای سطح و میزان رفاه است. اگرچه محله محوری، به طور خاص تنها در چند سال اخیر مورد توجه برخی از شهرداری ها قرار گرفته است اما مجموعه اقدامات انجام شده در شهرهای مختلف و به ِویژه اقداماتی چون ایجاد «سرای محله» در محلات شهر تهران و همچنین نتایج ارزیابی و ارزشیابی تاثیرگذاری، حاکی از اثربخشی مثبت این رویکرد بر بهبود شاخص هایی چون مشارکت، همبستگی و نوسازی اجتماعی و کالبدی، بازگشت و یا ایجاد هویت های محله ای، رفاه و مدیریت غیرمتمرکز است.

در کنار مباحث نظری، برخی الزامات قانونی نظیر تبصره 2 ماده 4 قانون تعاریف و ضوابط تقسیمات کشوری مصوب 15/4/62 نیز محلات را یکی از مهم‌ترین سطوح تقسیمات کشوری معرفی می‌ کند و با توجه به قوانین موجود، محله را می توان یکی از واحدهای پایه برنامه ‌ریزی در ساخت فضاهای شهری دانست. براین اساس، مرزبندی محلات و محله بندی گرگان که یکی از بسترهای اصلی اجرای سیاست ها و برنامه های مبتنی بر محله محوری به شمار می رود، پس از انجام مجموعه ای از فعالیت های مطالعاتی و میدانی انجام شده است. براساس این طرح، شهر گرگان به بیش از 90 محله تقسیم شده است. ترکیب محلات قدیمی شهر در این طرح، تغییر چندانی نکرده است اما در سایر بخش های شهر با درنظر گرفتن عوامل گوناگون، مرزبندی محلات انجام شده است.

شرایط کالبدی، پیشینه فرهنگی، مناسبات درون محلی، وزن جمعیتی و اصول برقراری تعادل از نظر جمعیتی با درنظر گرفتن امکانات و سرانه های موجود و آتی، از جمله عواملی هستند که در محله بندی شهر گرگان مورد توجه بوده است. این طرح زیربنایی، مبنایی برای برنامه ریزی های آتی در شهر گرگان خواهد بود؛ آثار مفید این اقدام اساسی در آینده بیشتر آشکار خواهد شد و بهره مندی یکسان شهروندان از خدمات گوناگون، تقویت نهادهایی چون شورایاران محلات به عنوان یکی از بازوان مشورتی و تصمیم گیری، تخصیص عادلانه سرانه های عمومی و انتظام فیزیکی – کالبدی شهر در درازمدت از مزایای این طرح خواهد بود.

نویسنده : احسان ارشاد : ۱۱:٥٠ ‎ق.ظ ; جمعه ٢٠ تیر ۱۳٩۳
Comments نظرات () لینک دائم